Anasayfa  |  Hastalıklar  |  Virüs

Erik nekrotik halkalı leke virüsü (Prunus necrotic ringspot virus - PNRSV), erik ve diğer taş çekirdekli meyve ağaçlarında görülen önemli bir viral hastalıktır. Bu virüs, yapraklarda ve meyvelerde nekrotik (ölü doku) halkalar ve lekeler oluşturarak bitkinin sağlığını ve verimini olumsuz etkiler. PNRSV, genellikle polen, aşı yoluyla ve mekanik yollarla yayılır.

Görüldüğü bitkiler:
Erik, kiraz, şeftali, badem, kayısı ve diğer taş çekirdekli meyve ağaçları

Hastalık etkeni:
Prunus necrotic ringspot virus (PNRSV)

Zarar şekli:

Yapraklarda: Yapraklarda sarımsı veya kahverengimsi halkalar ve nekrotik lekeler görülür. Bu halkalar zamanla birleşerek daha büyük nekrotik alanlar oluşturabilir. Yapraklarda kıvrılmalar, bükülmeler ve zayıflama meydana gelir. Şiddetli enfeksiyon durumunda yapraklar erken dökülür.

Meyvelerde: Meyvelerde yüzeyde halkalı lekeler, nekrotik alanlar ve deformasyonlar oluşur. Meyvelerin gelişimi geriler, olgunlaşmadan dökülme görülebilir. Meyve kalitesi ve ticari değeri düşer.

Çiçeklerde: Hastalık çiçeklerde de gelişim geriliğine neden olur. Enfekte çiçekler tam olarak gelişemez ve çiçek dökülmesi artar, bu da meyve verimini düşürür.

Bitki genelinde: PNRSV, bitkide genel zayıflamaya ve büyüme geriliğine neden olur. Enfekte ağaçlar bodur kalabilir, sürgün sayısı azalır ve sağlıklı gelişim gösteremez.

Genel zarar: Erik nekrotik halkalı leke virüsü, yapraklarda ve meyvelerde nekrotik halkalar oluşturarak bitkilerin sağlıklı gelişimini engeller ve verim kaybına yol açar. Yaprak ve meyve deformasyonları nedeniyle ürün kalitesi düşer. Hastalığın polenle taşınması, yayılmasını hızlandırarak ekonomik kayıplara yol açabilir.

Bulaşma yolu: PNRSV, çoğunlukla polen ve aşı yoluyla yayılır. Ayrıca, enfekte bitki materyalleriyle ve mekanik yollarla (kontamine aletler ve bitkisel temas) bulaşabilir. Virüs, polen yoluyla hızlı bir şekilde yayılabilir, bu da hastalığın kontrolünü zorlaştırır.

Mücadele:
Kültürel önlemler arasında virüsten arındırılmış, sertifikalı fidan kullanımı, hijyenik aşılama teknikleri ve hastalıklı bitkilerin tarladan uzaklaştırılması yer alır. Aletlerin düzenli olarak dezenfekte edilmesi ve sağlıklı fidan kullanımı, virüsün yayılmasını önlemeye yardımcı olur. Kimyasal mücadele doğrudan etkili değildir; bu yüzden dayanıklı çeşitlerin ekilmesi ve polenle bulaşmayı önleyici önlemler almak önemlidir.